Bot giao dịch AI là gì? Cách hoạt động và những điều cần kiểm tra

Bot giao dịch AI là gì

Bot giao dịch là phần mềm thực hiện giao dịch thay bạn. Bot theo dõi thị trường, kiểm tra xem các quy tắc có được đáp ứng hay không, rồi gửi lệnh mua và bán đến tài khoản sàn của bạn suốt ngày đêm mà không mệt mỏi hay bị cảm xúc chi phối.

Bot giao dịch AI có thêm trí tuệ nhân tạo ở một khâu nào đó trong quy trình này. Cụm từ này thường được dùng khá rộng, vì vậy bạn nên hỏi rõ AI tham gia ở khâu nào. Điều đó quyết định mức độ bạn có thể tin tưởng bot.

Ba vai trò AI có thể đảm nhận trong bot giao dịch

1. AI viết ra các quy tắc. Bạn mô tả chiến lược bằng ngôn từ thông thường, và mô hình ngôn ngữ chuyển mô tả đó thành các quy tắc cụ thể: mua gì, khi nào mua, mua bao nhiêu và khi nào bán. Bạn xác nhận các quy tắc, rồi phần mềm thông thường sẽ thực thi chúng.
2. AI quyết định các giao dịch. Một mô hình phân tích thị trường và tự quyết định từng lệnh mua bán, thường theo những cách không ai có thể giải thích đầy đủ.
3. AI giải thích những gì đã xảy ra. Sau mỗi giao dịch, AI viết lời giải thích bằng ngôn ngữ đơn giản: quy tắc nào được kích hoạt, ở mức giá nào và vì sao bot không vào lệnh vào những lúc khác.

Ý thứ nhất và thứ ba nói về khả năng hiểu. Ý thứ hai nói về dự đoán, nơi tập trung phần lớn rủi ro và những lời quảng bá thổi phồng. Bot để AI quyết định từng lệnh chỉ an toàn trong phạm vi các giới hạn đặt ra cho nó, và bạn khó có thể kiểm tra cách bot đưa ra quyết định.

TradeCorgi dùng AI cho bước thứ nhất và thứ ba, nhưng không dùng cho bước thứ hai. Mô hình ngôn ngữ soạn thẻ chiến lược và giải thích từng giao dịch. Một bộ máy quy tắc không sử dụng AI sẽ đặt lệnh, và chỉ chạy phiên bản bạn đã xác nhận.

Bot giao dịch chuyển quy tắc thành lệnh như thế nào

1. Dữ liệu thị trường được cập nhật. Bot đọc giá từ sàn theo các khoảng thời gian từ mili giây đến vài phút.
2. Các quy tắc được kiểm tra. "BTC đã giảm 5% trong vòng 24 giờ chưa?" "Vị thế đang mở có giá cao hơn giá mua 4% không?"
3. Các giới hạn được kiểm tra. Một bot thận trọng sẽ kiểm tra: ngân sách còn không, giới hạn lỗ trong ngày còn nguyên không, số vị thế đang mở có thấp hơn mức tối đa không?
4. Lệnh được đặt. Bot gửi lệnh mua hoặc bán thông qua khóa API của sàn.
5. Kết quả được ghi lại, lý tưởng nhất là kèm theo lý do.

Bước 3 là bước nhiều bot bỏ qua hoặc để tùy chọn. Đây là bước quan trọng nhất để bảo vệ tiền của bạn.

Các loại bot crypto bạn có thể gặp

• Bot lưới đặt một loạt lệnh mua và bán trong một khoảng giá, kiếm lời từ biến động bên trong khoảng đó và có thể thua lỗ khi giá ra khỏi khoảng này.
• Bot DCA mua một lượng cố định theo lịch.
• Bot mua khi giá giảm và bán khi hồi mua sau những đợt giảm mạnh và bán khi giá hồi đến mức đã đặt.
• Bot dùng chỉ báo hành động dựa trên các mức như RSI hoặc đường trung bình động.
• Tác nhân AI nhận chỉ dẫn bằng ngôn ngữ thông thường và có thể kết hợp bất kỳ cách nào ở trên. Tìm hiểu thêm trong bài viết tác nhân giao dịch AI là gì.

Nhiều sàn cung cấp miễn phí các bot lưới và DCA đơn giản. Với một sản phẩm tốt hơn, bạn trả tiền cho việc kiểm thử, các giới hạn và phần giải thích.

Năm điều cần kiểm tra trước khi tin dùng một bot

1. Ai quyết định từng lệnh? Các quy tắc bạn đã xác nhận, hay một mô hình mà bạn không thể kiểm tra?
2. Bot áp dụng những giới hạn nào và bằng cách nào? Hãy tìm các giới hạn về ngân sách, cắt lỗ, lỗ trong ngày và số vị thế đang mở. Các giới hạn này cần được thực thi bằng mã trước mỗi lệnh, chứ không chỉ là đề xuất.
3. Bot có thể rút tiền của bạn không? Bot chỉ nên chấp nhận khóa sàn có quyền giao dịch nhưng không có quyền rút tiền.
4. Bạn có thể dừng bot ngay lập tức không? Chỉ cần chạm một lần là có thể tạm dừng bot, và lý tưởng nhất là bán các vị thế đang mở.
5. Kết quả backtest có đáng tin cậy không? Kết quả cần tính cả phí và trượt giá, nêu rõ khoảng thời gian, cho biết mức giảm sâu nhất và so sánh với việc nắm giữ đồng coin.

Nếu bot hứa hẹn lợi nhuận, đưa ra kết quả mà không nêu khoảng thời gian hoặc yêu cầu khóa có quyền rút tiền, hãy tránh xa.

Ví dụ minh họa

Bạn nhập: "Mua $50 BTC khi giá giảm 5% trong một ngày. Bán khi tăng +4%, cắt lỗ ở mức -6%." Corgi hỏi bạn bổ sung thông tin còn thiếu - giới hạn lỗ mỗi ngày - và bạn chọn $25. Thẻ chiến lược hiện ghi: vào lệnh khi giá giảm 5% trong vòng 24 giờ, mua $50 mỗi lần với tối đa 2 lệnh đang mở, thoát lệnh khi giá cao hơn giá mua 4%, cắt lỗ khi giá thấp hơn 6%, giới hạn lỗ mỗi ngày $25.

Bạn xác nhận thẻ chiến lược. Backtest chạy với mức phí của Binance, và một agent giao dịch mô phỏng bắt đầu hoạt động dựa trên giá thị trường trực tiếp. Khi BTC giảm 5.3% qua đêm, agent kiểm tra các giới hạn, mua mô phỏng $50 BTC và ghi lại: "Đã mua $50 BTC ở mức giá $86,930. BTC giảm 5.3% trong 24 giờ (quy tắc vào lệnh). Đang có 1 trong tối đa 2 lệnh mua mở." Đây là ví dụ minh họa, không phải kết quả thực tế.

Những hạn chế của bot giao dịch AI

• Bot không thể biến một chiến lược thua lỗ thành chiến lược thắng. Bot tuân thủ quy tắc, kể cả những quy tắc không tốt.
• Bot không thể dự đoán giá. Nếu ai khẳng định điều ngược lại, đó là dấu hiệu đáng cảnh giác.
• Bot phụ thuộc vào sàn giao dịch. Sự cố gián đoạn, bảo trì và vấn đề về khóa API đều có thể xảy ra, vì vậy bot tốt sẽ tạm dừng an toàn và cho bạn biết lý do.
• Phí giao dịch tích lũy dần. Bot giao dịch liên tục có thể chỉ thua lỗ vì phí.

Đọc bot giao dịch AI có hoạt động không để biết thực tế bạn có thể mong đợi điều gì.

Danh sách kiểm tra trước khi kết nối tài khoản có tiền

• Các quy tắc của bot được ghi lại và bạn đã xác nhận.
• Kiểm thử lịch sử có tính phí và trượt giá, nêu rõ giai đoạn và mức giảm sâu nhất.
• Bạn đã chạy thử bằng tiền ảo trước.
• Khóa sàn của bạn chỉ có quyền giao dịch, đã tắt quyền rút tiền và bật danh sách IP được phép.
• Ngân sách, stop-loss và giới hạn lỗ hằng ngày đã được thiết lập và thực thi.
• Bạn biết cách dừng bot chỉ bằng một lần chạm.